ప్రస్తావ పారిజాతం- 11 విషయం -- తీర్థక్షేత్రం

🎀 *ప్రస్తావ-పారిజాతః- 11* 🎁
*ప్రస్తావ పారిజాతం- 11 (సంస్కృతలేఖ - తెలుగు అనువాదం)*
--------------------------
🌷

సంస్కృతరచన- సంకా ఉషారాణి
తెలుగు అనువాదం- పులిపాక వేంకట లక్ష్మీకాంత రావు
🌸
🌷ప్రస్తావవిషయః -- తీర్థక్షేత్రమ్; 🌻
ధర్మార్థకామమోక్షాః చతుర్విధపురుషార్థాః। తత్ర ధర్మసాధనాయ వివిధాః యజ్ఞ-హోమ-దాన-వ్రత-తపః-సేవాదిమార్గాః ఉక్తాః సనాతనధర్మగ్రన్థేషు। తే సర్వే ప్రయాస-ధనవ్యయాదివివిధైః క్లేశైః సాధ్యాః। అతః ప్రధానతయా సర్వత్ర సౌలభ్యం, సౌకర్యమ్, అక్లిష్టసాధ్యతామిచ్ఛన్తః మానవాః ధర్మార్జనాయ తీర్థక్షేత్రసన్దర్శనమార్గమనుసరన్తి। తీర్థక్షేత్రం నామ అత్యన్తం పవిత్రం స్థలమ్। తీర్థమితి క్లీబశబ్దః ‘తరతి పాపాదికం యస్మాత్' ఇతి పుణ్యస్థానాది వాచయతి। తీర్థతోయస్య స్నానేన పుణ్యం వర్ధతే। తీర్థజలస్పర్శనమాత్రేణాపి పాపక్షయో భవతి। శరీరం, ప్రాణాః, మనశ్చ తీర్థసన్దర్శనేన శుద్ధీభవన్తి। మనసః పరిశుద్ధిం వినా భక్తిః, జ్ఞానం, యోగో వా న సాధ్యన్తే। గఙ్గాతీర్థం సర్వస్మాత్ ఉత్తమం తీర్థమ్। ‘తీర్థతోయం తతః పుణ్యం గఙ్గాతోయం తతోఽధికమ్' ॥ ఇత్యాద్యే వహ్నిపురాణే స్నానవిధిర్నామాధ్యాయే ఉక్తమ్। తీర్థం నామ ప్రధానతయా జలమేవ। నదీపరిసరప్రాన్తః సమస్తః పరమపావనో భవతి। తీర్థక్షేత్రేషు దేవాలయాః వర్తన్తే, యత్ర మహాభక్తానాముద్భవః సమయే సమయే భవతి। తే తీర్థస్థానే లబ్ధజన్మానః భగవచ్చిన్తనే మగ్నాః చ జన్మ సార్థకం కృత్వా తరన్తి, అన్యాన్ తారయన్తి చ। తీర్థక్షేత్రవాసస్తు మహాపుణ్యఫలరూపేణ ప్రాప్యతే॥

-సంకా ఉషారాణి
----------------------------------------
ప్రస్తావ విషయం- తీర్థక్షేత్రం

ధర్మ అర్థ కామ మోక్షాలు నాలుగు విధాలైన పురుషార్థాలు. అందు ధర్మసాధన కోసం అనేక యజ్ఞ,హోమ,దాన,తపస్సులు,సేవాది మార్గాలు సనాతన ధర్మ గ్రంథాలలో చెప్పబడినాయి.అవి అన్నీ కూడా ప్రయాసతో,ధనవ్యయాది వివిధ క్లేశాలతో సాధ్యమైనవి . అందువల్ల ప్రధానంగా అంతటా లభించేదీ, సులువైనదీ, కష్టం లేకుండా చేయగలిగినదీ కోరుకునే మానవులు ధర్మసాధనకు తీర్థక్షేత్ర సందర్శన మార్గాన్ని అనుసరిస్తారు. తీర్థ క్షేత్రం అంటే చాలా పవిత్రమైన స్థలము.తీర్థమనే నపుంసక లింగ పదానికి అర్థం పాపాలను తరింపజేసేది అని అంటారు.
తీర్థజలాలలో స్నానం వలన పుణ్యం పెరుగుతుంది. తీర్థజలాలను తాకినంత మాత్రాన పాపాలు పోతాయి.శరీరము, ప్రాణము, మనస్సు తీర్థసందర్శనంతో శుద్ధమవుతాయి.మనస్సు పరిశుద్ధంగా లేకుండా భక్తి జ్ఞాన యోగాలు అసాధ్యం.
గంగా తీర్థం అన్నింటియందు ఉత్తమ తీర్థం.
'తీర్థతోయం తతః పుణ్యం గఙ్గాతోయం తతోఽధికమ్' అంటారు.అంటే తీర్థజలము వలన పుణ్యం,గంగా జలమువల్ల అంకంటే అధిక పుణ్యము, అని ప్రధమంగా వహ్ని (అగ్ని) పురాణంలో స్నానవిధి అనే అధ్యాయంలో చెప్పబడింది.తీర్థమంటే ప్రధానంగా నీరే. నదీ పరిసర ప్రాంతాలు అన్నీ పరమ పావనములుగా ఉంటాయి.ఎక్కడైతే మహా భక్తులు మాటిమాటికీ పుడుతూ ఉంటారో అక్కడ
తీర్థక్షేత్రాలలో దేవాలయాలు ఉంటాయి.
ఆ తీర్థ క్షేత్రాలలో పుట్టినవారు భగవధ్యానంలో మునిగి తమ జన్మలను సార్థకం చేసుకొని తరించి ఇతరులను కూడా తరింప జేస్తారు.తీర్థక్షేత్రనివాసం అతి మహాపుణ్య ఫల రూపంలో ప్రాప్తిస్తుంది.

--పులిపాక వేంకట లక్ష్మీకాంతరావు